icon-file icon-email icon-link icon-avatar icon-download icon-folder icon-next icon-phone icon-right-arrow icon-settings icon-team close icon-linkedin icon-twitter icon-appel-met-liniaal icon-hand-met-plantje icon-wereldbol icon-handdruk icon-megafoon icon-persoon-met-tandwiel icon-cookie icon-label open icon-search handleiding
Nieuws 23 sep 2020

Den Haag – bittere pillen en hier en daar een zoet broodje

Prinsjesdag is dit jaar net even spannender geweest dan andere jaren. Het MKB heeft nog altijd last van de Coronacrisis en allerlei overheidsmaatregelen maken het bestaan voor een flink deel van onze achterban niet eenvoudiger. Denk aan de voor veel bedrijven kostbare ODE-heffing en de Nutri-Score. Bittere pillen met hier en daar een zoet broodje.

Theo Heere, directeur VBZ
Theo Heere, directeur VBZ

Er is de laatste tijd veel te doen geweest over de ODE-heffing, de extra belasting die iedereen die energie afneemt moet betalen. Met de heffing wordt de subsidiepot van de Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE+) gefinancierd. Het is voor veel grotere bedrijven in onze branche een kostbare heffing. Ik heb pas aan iemand uitgelegd dat het voor een bakkerij met een of meer ovens van honderd meter om vele procenten van de kostprijs gaat – het kan de winst van een middelgrote bakkerij in één keer opslokken. Ik roep in herinnering dat bedrijven in de bakindustrie in het verleden al zwaar geïnvesteerd hebben om energie-efficiënt te werken. Het leek er even op dat het kabinet een verhoging van de ODE-heffing (voor deze groep) ou beperken, maar dat lijkt ijdele hoop.
 
Ik zie dat het MKB de lasten van de vergroening betaalt en dat de aangekondigde verzwaarde heffing – met forse bedragen – de concurrentiepositie van met name grote bakkerijen enorm aantast. Het VBZ-pleidooi om de verzwaring te reduceren, is in Den Haag niet gehoord en dat is een bittere pil. Dat gevoel wordt bevestigd door het recente rapport van Milieudefensie. Niet mijn natuurlijke bondgenoten, maar deze keer wel: het rapport stelt vast dat niet de twaalf meest vervuilende bedrijven van Nederland, maar mkbondernemingen relatief veel bijdragen aan de verduurzaming van de industrie. De grote vervuilers dragen weinig bij aan de SDE-pot, kleinere ondernemingen draaien ervoor op. Bovendien kunnen de MKBondernemingen nauwelijks gebruik maken van de subsidies. Natuurlijk doen wij er als VBZ in Den Haag alles aan om te ijveren voor een faire bejegening van onze kleine ondernemers en familiebedrijven. Niet altijd met het gewenste resultaat – maar wij geven niet op.
 
Op een ander strijdtoneel scoorden wij deze maand meer succes. RIVM publiceerde de uitkomsten van een onderzoek naar effecten van een belasting op suikerhoudende dranken. Het RIVM heeft in kaart gebracht hoe de suikertaks in het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Noorwegen is vormgegeven. Kort gezegd is de conclusie dat de invoering van een suikertaks niet het instrument is waarmee een overheid met succes overgewicht te lijf kan gaan. “In het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen worden meer gezondere alternatieven verkocht. Het is alleen niet duidelijk in hoeverre deze veranderingen in de verkoop het directe gevolg zijn van de belasting.”
Mijn conclusie: RIVM ondersteunt het punt dat ik al meermalen heb gemaakt: met suikertaks wordt overgewicht niet bestreden.
 
Het is duidelijk, in Den Haag is het bittere pillen en zoete broodjes, ‘win a few, lose a few’. Dat geldt ook voor de Nutri-Score. Het voedselkeuzelogo waarmee je in één oogopslag kunt zien hoe gezond een product is, gaat er waarschijnlijk gewoon komen. De producenten die hun product een rode E-score moeten meegeven, steek ik op deze plaats graag een hart onder de riem: je product is vast onwaarschijnlijk lekker – laat de mensen ervan genieten, zij het met mate! Een vaststelling is op zijn plaats: het is meestal ondoenlijk om een heerlijk ‘rood’ product om te bouwen naar een verantwoord ‘groen’ product. Dat moet je dan ook niet willen.
 
Eén ‘battle’ gaat nog steeds door: de strijd tegen Corona. Na een eerder gehouden onderzoek naar hoe VBZ-leden de eerste maanden van de crisis zijn doorgekomen, pakken wij nu door. Een vervolgonderzoek moet aan het licht brengen of de bedrijven zich hebben herpakt en of ze wat van het verloren terrein hebben kunnen terugwinnen. Ik roep bedrijven op om (weer) mee te doen om VBZ de data te geven om hun belangen goed te kunnen behartigen!