icon-file icon-email icon-link icon-avatar icon-download icon-folder icon-next icon-phone icon-right-arrow icon-settings icon-team close icon-linkedin icon-twitter icon-appel-met-liniaal icon-hand-met-plantje icon-wereldbol icon-handdruk icon-megafoon icon-persoon-met-tandwiel icon-cookie icon-label open icon-search handleiding
Nieuws 19 jun 2020

Na de omzetklappen: Covid en Brexit vragen om positiviteit en veerkracht

Nu het normale leven weer op gang komt, krijgen we zicht op de economische schade die de lockdown heeft veroorzaakt. Een onderzoek onder onze VBZ-achterban levert weinig vrolijk nieuws op. Zes op de tien bedrijven meldt dat Covid-19 een fikse omzetdaling oplevert en tweederde bedrijven vraagt overheidssteun aan. Intussen doemt het Brexit-spook weer op – inclusief een doemscenario met serieuze exportproblemen.

Theo Heere, directeur VBZ

Als er één conclusie uit het onderzoek is te trekken, dan is het dat we gezamenlijk achteruit zijn gekacheld. Bij de start van de lockdown moesten we eerst flink aanpoten om de hamstervraag uit het retailkanaal te beantwoorden. Daarna voelden veel bedrijven de crisis en is een fors deel (63 procent) gered door steunpakketten.

Moeten we ons zorgen maken? Zeker. De branche van koek, snoep, chocolade, zoutjes en noten doet het gemiddeld genomen niet goed. Een ruime steekproef onder de meer dan honderd VBZ bedrijven laat zien dat vrijwel iedereen een omzetdaling incasseert, twintig procent van de bedrijven zelfs een afname van meer dan de helft.

De klappen vallen vooral bij bedrijven die grotendeels zijn aangewezen op afzet via B2B, export en het out of home kanaal. Wat je ook produceert, als het z’n weg naar de consument vooral vindt via tankstations, ziekenhuiswinkels en schoolkantines, dan heb je het slecht.

Dat geldt ook voor – om even concreet te worden – bedrijven die luxe chocolade leveren aan de horeca of aan toeristenwinkels. De horeca lag lang stil en toeristen zijn niet in zicht. Maar ook als je exclusief aan retail levert, valt het soms niet mee. De consument maakte het tijdens de lockdown thuis gezellig en zoutjes en noten deden het gemiddeld niet slecht. Maar een mooie aanbieding in het schap voor drop of ander snoep had relatief weinig effect, omdat consumenten het bezoek aan de super bewust kort hielden.

Zo is er bij elke productgroep wel iets te plussen of te minnen. Waar producenten van langer houdbare koek de vraag lange tijd nauwelijks konden bijbenen, was er voor luxe koeken gemiddeld minder belangstelling, omdat mensen vrijwel niet bij elkaar op bezoek gingen.

Dat alles heeft z’n effect op de werkgelegenheid. Bedrijven matigden kosten, beperkten het aantal uitzendkrachten en hanteerden vacaturestops.

Desondanks bericht vijf procent dat ze mensen moesten ontslaan. Daarmee zijn we er nog niet, vrees ik. Als ik de voorspellingen moet geloven, zal de helft van de horecabedrijven in Nederland het einde van het jaar niet halen. Het is niet moeilijk voor te stellen dat zich dit ook vertaalt naar onze branche. Daar komt bij dat de OOH-schade nog wel even voelbaar is.

Hoewel ik bedrijven uit de VBZ-achterban ken die met creativiteit veilige kantoorwerkplekken realiseerden voor medewerkers, moeten we ervan uitgaan dat online thuis werken bij een deel een permanent karakter krijgt. Het effect daarvan in de OOH-afzet gaan we voelen.

Maar er is nog een andere dreiging. Het Brexit-spook doemt op. Er is nog steeds geen deal tussen het VK en Europa. Deze maand wordt beslissend: als de Britten niet voor 1 juli uitstel van de Brexit vragen, dan gaat de ‘scheiding’ zonder deal door. Wie zijn oor te luisteren legt bij ministeries, wordt daar niet vrolijk van: de kans op een no-deal Brexit is levensgroot.

Dat gaat gevolgen hebben. Onze producten krijgen in dit scenario in het VK te maken met een importheffing van acht tot tien procent, wat het lastig maakt om te concurreren. Dat voelt de economie, want onze branche exporteert drie miljard euro per jaar, waarvan het grootste deel naar buurlanden en het VK. Intussen is er ook nog steeds geen oplossing voor de Ierse grenskwestie. Als die grens tussen Ierland en Noord-Ierland – onderdeel van het VK – een verkapte halfopen achterdeur wordt, dan krijgen we op de Britse markt te maken met goedkope concurrerende producten.

Dus moeten we hopen op een tijdig uitstel van de Brexit en hervatting van constructieve gesprekken. Intussen moeten wij ons richten op herstel van de Nederlandse economie, al zullen daar nieuwe steunmaatregelen voor nodig zijn. Ik wil onze achterban meegeven: geef input voor het derde steunmaatregelenpakket – NOW 3. Kom met je signalen, geef aan waar steun je onderneming echt vooruit kan helpen.

En intussen blijven wij mensen in Nederland, net ontwaakt uit de nachtmerrie van de lockdown, een klein beetje gelukkig maken met de lekkerste producten. De ondernemers in onze sector zijn, dat merk ik telkens weer, optimistisch van aard. Onze branche heeft deze positieve instelling de komende tijd nog hard nodig, met een flinke dosis veerkracht.

Klik hier voor de column van Consudel.

Bron: Consudel, juni 2020