icon-file icon-email icon-link icon-avatar icon-download icon-folder icon-next icon-phone icon-right-arrow icon-settings icon-team close icon-linkedin icon-twitter icon-appel-met-liniaal icon-hand-met-plantje icon-wereldbol icon-handdruk icon-megafoon icon-persoon-met-tandwiel icon-cookie icon-label open icon-search handleiding
Nieuws 11 jun 2020

Op vakantie gaan en loondoorbetaling

Op vakantie naar gebied met oranje reisadvies, en daarna in quarantaine. Loondoorbetaling of niet?

Een werknemer gaat op vakantie en moet bij terugkomst of door omstandigheden in het vakantieland in quarantaine. Kan je als werkgever van te voren afspreken dat dit voor eigen risico is van de werknemer? En vervolgens vakantiedagen afboeken of onbetaald verlof laten opnemen indien het vakantiesaldo ontoereikend is voor de periode van quarantaine?

In een aantal gevallen zal de werknemer vanwege het coronavirus niet op het werk kunnen verschijnen zonder dat er sprake is van ziekte. Bijvoorbeeld in geval van quarantaine. We spreken van quarantaine als iemand die niet ziek is thuis moet blijven, totdat zeker is dat deze persoon niet besmettelijk is voor anderen.

Als de werknemer de arbeid niet verricht, is de hoofdregel dat de werkgever het loon moet doorbetalen. Alleen als de oorzaak waarom het werk niet wordt verricht in de risicosfeer van de werknemer ligt, gaat deze hoofdregel niet op. Dat is bijvoorbeeld het geval bij te laat komen of bij werkweigering. Quarantaine ligt normaliter niet in de risicosfeer van de werknemer.

Bij vakanties geldt het volgende. Bij code groen zijn er geen bijzondere veiligheidsrisico’s. De Rijksoverheid adviseert om verder alleen naar landen te gaan met een geel reisadvies: reizen naar deze landen is verantwoord, maar let wel extra op. De vakantieganger hoeft na terugkeer niet in quarantaine. Een verandering van de situatie tijdens de vakantie waardoor de werknemer na terugkeer toch in quarantaine moet, ligt niet in de risicosfeer van de werknemer.

Dit is anders als de werknemer er bewust voor kiest om op vakantie te gaan naar een risicogebied. Bij code rood worden alle reizen ontraden. De Rijksoverheid raadt het ook af om naar landen te reizen die code oranje hebben, behalve als het echt noodzakelijk is.

Vakantiereizen vallen niet onder noodzakelijke reizen en worden om die reden door de overheid afgeraden. Gaat iemand toch, dan is het dringende advies van de Rijksoverheid om bij terugkomst in Nederland meteen thuis twee weken in quarantaine te gaan.
De werknemer die er bewust voor kiest om op vakantie te gaan naar een land met code rood of code oranje weet dus dat van hem verwacht wordt dat hij na terugkeer in quarantaine gaat. Tenzij hij thuis kan werken, betekent dit dat hij zijn arbeid niet kan verrichten. Omdat hij dit op voorhand weet, kan gesteld worden dat de oorzaak dat hij zijn arbeid niet verricht, in zijn risicosfeer ligt. Dit betekent dan dat hij tijdens de periode van quarantaine geen recht op loon heeft. Er ontstaat dan wel een verschil tussen werknemers die hun werk wel vanuit huis kunnen verrichten, en werknemers die dat niet kunnen. Maar als je een werknemer die wel vanuit huis kan werken dit niet laat doen, kun je vervolgens moeilijk volhouden dat de reden dat hij zijn werk niet verricht, in zijn risicosfeer ligt.

Overigens achten wij het wel waarschijnlijk, maar weten wij niet zeker dat een rechter ook zal oordelen dat het willens en wetens naar een gebied met code rood of oranje gaan, stopzetting van loon rechtvaardigt. De hoofdregel geen arbeid, wel loon, tenzij de oorzaak in de risicosfeer van de werknemer geldt pas sinds 1 januari 2020. Uitspraken van rechters die richting geven zijn er nog niet.
De werknemer kan inhouding van loon dan alleen voorkomen door tijdens de periode van quarantaine vakantie op te nemen. De werkgever kan het opnemen van vakantie overigens niet eenzijdig opleggen.

Nota bene Inhouding van loon is een zware sanctie en zal in voorkomende gevallen door de werknemer die het overkomt, worden aangevochten. Daarom is het noodzakelijk om uw werknemers vooraf schriftelijk te wijzen op de consequenties van het op vakantie gaan naar een land met code rood of oranje: hij moet dan twee weken in quarantaine, en zal als hij daarom zijn werk niet kan verrichten ook geen loon ontvangen.

Mag u een werknemer vragen of hij naar een “Code Rood/Oranje” land is geweest? Ja dat mag. U vraagt hem/haar niet om medische gegeven. U heeft een gerechtvaardigd belang omdat u uw (wettelijke) zorgplichten voor werknemers en/of klanten moet nakomen, ondanks het feit dat een bevestigend antwoord negatieve gevolgen zou kunnen hebben voor deze werknemer. Het is daarom wel belangrijk uw beleid op dit punt van te voren bekend te maken.

Code Oranje geldt nu nog formeel voor alle landen, per 15 juni 2020 vindt waarschijnlijk versoepeling plaats.